Η εθιμοτυπική διαδικασία της «Γύρας» για το Κουρμπάνι του 2026 πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 4 Ιανουαρίου από μέλη του Μορφωτικού Πολιτιστικού Συλλόγου Καλαμπακίου και εθελοντές. Το παραδοσιακό έθιμο πρόκειται να διεξαχθεί στις 17 και 18 Ιανουαρίου, στο πλαίσιο του εορτασμού του Αγίου Αθανασίου στο Καλαμπάκι. Η αναβίωσή του γίνεται από την εγκατάσταση των προσφύγων, που ήρθαν στο Καλαμπάκι από το Κρυόνερο της Ανατολικής Θράκης, τον Οκτώβριο του 1922.
Μέλη του συλλόγου και κάτοικοι του Καλαμπακίου συμμετείχαν και φέτος στην εθιμοτυπική «Γύρα», συλλέγοντας τις προσφορές των κατοίκων για την φετινή τέλεση του εθίμου, συνεχίζοντας την πάγια πρακτική. Στη διαδικασία αυτή, εθελοντές κάθε ηλικίας κινούνται πεζοί ή με οχήματα (φορτηγάκια και αγροτικά) για τη συλλογή και μεταφορά των προσφορών. Οι συμμετέχοντες, γνωστοί ως «κουρμπαντζήδες», περιέρχονται τις οικίες του χωριού, διατηρώντας την κληροδοτημένη παράδοση.
Κατά τη διάρκεια της «Γύρας», οι κάτοικοι προσφέρουν χρήματα, καλαμπόκι ή σιτάρι, ενώ οι παλαιότεροι συνήθιζαν να δωρίζουν και αλάτι για το «Κουρμπάνι». Από αυτή τη διαδικασία συγκεντρώνονται τα απαραίτητα κεφάλαια για την προμήθεια του κρέατος που θα χρησιμοποιηθεί για την παρασκευή του «Κουρμπανιού» στα ειδικά καζάνια.
Παράλληλα, ξεκίνησε η προετοιμασία του χώρου στο προαύλιο της εκκλησίας. Οι εργασίες αυτές περιλαμβάνουν την ανάσυρση, τον καθαρισμό και το γάνωμα των καζανιών, καθώς και το ασβέστωμα του περιβάλλοντος χώρου. Μετά την ολοκλήρωση των προετοιμασιών, το Κουρμπάνι θα πραγματοποιηθεί την παραμονή και ανήμερα της εορτής του Αγίου Αθανασίου.
Το «Κουρμπάνι», που πραγματοποιείται κάθε χρόνο στις 18 Ιανουαρίου, αποτελεί πολύ περισσότερο από ένα απλό έθιμο για το Καλαμπάκι. Το έθιμο μεταφέρθηκε αυτούσιο στο Καλαμπάκι από τους Κρυονερίτες πρόσφυγες και τελούνταν με την ευθύνη των «κουρμπαντζήδων». Στα χρόνια που πέρασαν, οι κάτοικοι, ανεξαρτήτως καταγωγής, διατήρησαν το έθιμο, που γίνεται κατά τον εορτασμό του Αγίου Αθανασίου και αποτελεί κορυφαίο κοινωνικό γεγονός.
Το 1979 που ιδρύθηκε ο Μορφωτικός Πολιτιστικός Σύλλογος Καλαμπακίου από τους κατοίκους, ανέλαβε την ευθύνη για τη διαφύλαξη και συντήρηση των τοπικών εθίμων και παραδόσεων. Αρχικώς, συστάθηκε η επιτροπή του Κουρμπανιού, υπό την αιγίδα και με την ενεργό συμμετοχή του Μορφωτικού Πολιτιστικού Συλλόγου. Η συμμετοχή σε αυτή την ομάδα υπήρξε και παραμένει εθελοντική για όσους διαθέτουν το ενδιαφέρον και την αφοσίωση στο έθιμο. Κάθε χρόνο, η συμμετοχή διευρύνεται διαρκώς, καλύπτοντας όλες τις ηλικιακές ομάδες και γενιές. Αξίζει να σημειωθεί ότι ορισμένα άτομα επί τριάντα και πλέον έτη αφιερώνουν με ζήλο τον πολύτιμο χρόνο τους για την επιτυχή διεξαγωγή του «Κουρμπανιού».
Το Ιστορικό του εθίμου
Σύμφωνα με την παράδοση, κατά το ξημέρωμα της εορτής του Αγίου Αθανασίου, ο Θεός έστελνε στο προαύλιο του ναού των Κρυονεριτών, στην Ανατολική Θράκη, ένα ελάφι. Αυτό, μετά από περίοδο ανάπαυσης, θυσιαζόταν με την ιερατική ευλογία νωρίς το πρωί της γιορτής από τους «κουρμπαντζήδες», οι οποίοι το μαγείρευαν και εν συνεχεία το μοίραζαν σε όλους τους κατοίκους.
Κάποια χρονιά, λόγω εκτεταμένων χιονοπτώσεων, το ελάφι καθυστέρησε να εμφανιστεί. Οι «κουρμπαντζήδες», προβληματισμένοι από την καθυστέρηση, επίσπευσαν τη θυσία, παραλείποντας την απαιτούμενη περίοδο ανάπαυσης, κατά παράβαση της εθιμοτυπίας. Έκτοτε, το ελάφι δεν επανεμφανίστηκε, πιθανώς λόγω της οργής του Θεού, όπως πίστευαν οι Κρυονερίτες, για τη μη τήρηση των κανόνων της θυσίας. Από τότε, αντικατέστησαν το ελάφι με ταύρο ή αγελάδα…