Νεφελώδεις, πέρα από τις γενικότερες διατυπώσεις, παραμένουν οι λόγοι απομάκρυνσης τριών εκ των έξι εργαστηρίων της σχολής κινηματογράφου που έχουν έδρα τη Δράμα, μετά από πρόσφατη απόφαση του ΕΑΠ. Τα εργαστήρια μεταφέρονται στην Πάτρα, προσωρινά, σύμφωνα με τη διαβεβαίωση του ΕΑΠ προς τον Δήμο της Δράμας. Η απόφαση του ΕΑΠ που έγινε γνωστή στους φοιτητές, ήταν αυτονόητο ότι θα μετατραπεί σε ανησυχία η οποία μεταφέρθηκε και εντός του Δημοτικού Συμβουλίου, στην τελευταία συνεδρίαση λογοδοσίας, με αφορμή τις ερωτήσεις των δημοτικών συμβούλων Ανδρέα Χαραλαμπίδη και Ανέστη Τοπαλίδη.
Η μεταφορά του προβληματισμού, για την μετακίνηση των εργαστηρίων, στο Δημοτικό Συμβούλιο, ήταν αναμενόμενη, αφού ο φόβος που επικρατεί για περαιτέρω απογύμνωση της Δράμας από δομές και υπηρεσίες, είναι εμφανής και κατανοητός, μετά από όλα όσα προηγήθηκαν τις τελευταίες δυο δεκαετίες.
Τα ερωτήματα που τέθηκαν προς τη Δημοτική Αρχή ήταν ποιες ενέργειες έχουν γίνει μέχρι σήμερα για να αποτραπεί η απομάκρυνση των εργαστηρίων, σε ποιους φορείς απευθύνθηκε ο δήμος για την εξέλιξη αυτή και ποιες απαντήσεις ή δεσμεύσεις έλαβε.
Από την πλευρά της διοίκησης του Φεστιβάλ και του αντιπροέδρου του Πολιτιστικού Οργανισμού του Δήμου Δράμας κ. Παρασκευαίδη έγινε αναφορά καταρχάς στο ΕΑΠ, το οποίο όπως είπε είναι αυτοδιοίκητο. Είπε ότι όσο το ΕΑΠ μεγαλώνει σε εμβέλεια τόσο περισσότερα άτομα εντάσσονται στα τμήματα (όπως και στα εργαστήρια της σχολής κινηματογράφου που λειτουργούν στη Δράμα). Επεσήμανε ότι ο θόρυβος που προκλήθηκε οφείλεται σε φήμες που εξαπλώθηκαν στο διαδίκτυο. Ανέφερε ότι ο Δήμαρχος Δράμας Δράμας είχε επικοινωνία με τον Πρύτανη του ΕΑΠ ενώ ακολούθησε και δεύτερη επικοινωνία μέσω διαδικτύου με καθηγητές του ΕΑΠ και την κοσμήτορα της σχολής κινηματογράφου. Σε έγγραφο του ΕΑΠ, όπως είπε, αναφέρεται ότι για καθαρά τεχνικούς λόγους και για λόγους αξιολόγησης του προγράμματος σπουδών, λίγο πριν την ολοκλήρωση του πρώτου κύκλου σπουδών, ορισμένα τμήματα, για λόγους λειτουργικούς θα διεξαχθούν στην Πάτρα. Αυτό, πρόσθεσε, δεν αλλάζει καθόλου τη δομή του προγράμματος κατά το οποίο, τα εργαστήρια σκηνοθεσίας θα γίνονται στη Δράμα. Πρόσθεσε ότι ο αριθμός των φοιτητών που θα ενταχθούν στα τμήματα σκηνοθεσίας που γίνονται στη Δράμα, σε αυτό το εξάμηνο, είναι αυξημένος και οι απαιτήσεις είναι περισσότερες. Σε αυτό το πλαίσιο, συμπλήρωσε, η συνεργασία των τεσσάρων θεσμικών φορέων (ΕΑΠ, Πολιτιστικός Οργανισμός Δήμου Δράμας, Δήμου Δράμας και Περιφέρειας) συνεχίζεται. Είπε ακόμη ότι, μόνο για αυτό το εξάμηνο, δυο ή τρία τμήματα της σχολής θα κάνουν τα εργαστήριά τους στην Πάτρα και ότι αυτό δεν είναι μία μόνιμη κατάσταση αλλά μια προσωρινή εξέλιξη που αφορά αυτό το εξάμηνο. Κατέληξε λέγοντας ότι αυτή η απόφαση δεν σχετίζεται με κάποια ενδεχόμενη υστέρηση στην υποστήριξη που προσφέρει ο δήμος σε χώρους, μέσα κλπ.
Η απάντηση δεν φάνηκε να καθησυχάζει τις ανησυχίες που εξέφρασε η αντιπολίτευση του Δημοτικού Συμβουλίου, σημειώνοντας ότι με την απόφαση που ανακοινώθηκε, τα εργαστήρια θα μεταφερθούν για συγκεκριμένα τμήματα, όχι για ένα αλλά για τρία εξάμηνα. Ο κ. Ανδρέας Χαραλαμπίδης, είπε ότι ο δήμος δεν θα πρέπει να εφησυχάσει με τις διαβεβαιώσεις του ΕΑΠ περί προσωρινότητας της απόφασης.
Στο τέλος της συζήτησης ο Δήμαρχος Δράμας, Γιώργος Παπαδόπουλος, είπε ότι στη συζήτηση που είχε με τον Πρύτανη του ΕΑΠ, δεν υπήρξε απλά καθυσηχασμός, αλλά η απόλυτη διαβεβαίωση ότι δεν τίθεται κανένα ζήτημα (δηλαδή μόνιμης απομάκρυνσης των εργαστηρίων). “Μιλάμε για ένα εξάμηνο, για δυο τμήματα εργαστηρίων. Αυτό που εισέπραξα (κατα τις επαφές με το ΕΑΠ) ήταν απόλυτο. Δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας. Όσον αφορά το φεστιβάλ, έχουμε μερικούς εδώ στη Δράμα που σηκώνουν ένα θέμα, χωρίς να υπάρχει ζήτημα. Αυτό δεν έχει να κάνει με δημοτικούς συμβούλους. Θορυβηθήκαμε χωρίς να υπάρχει λόγος…”. Πρόσθεσε ο κ. Παπαδόπουλος σε άλλο σημείο.
Η ανακοίνωση των φοιτητών
Με αφορμή τη συζήτηση που έγινε στο Δημοτικό Συμβούλιο ο Σύλλογος Φοιτητών και Αποφοίτων του Τμήματος Κινηματογραφικής Γραφής, Πρακτικής και Έρευνας, του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου, έκανε γνωστά τα εξής μεταξύ άλλων: “… οι Θ.Ε. (θεματικές ενότητες) που μεταφέρονται στην Πάτρα δεν είναι λίγες αλλά οι 3 από τις 6 συνολικά που πρόκειται να υλοποιηθούν αυτό το εξάμηνο (μέχρι στιγμής το πρόγραμμα λειτουργεί 5 εξάμηνα/2,5 χρόνια και μπαίνει στο 6ο εξάμηνο). Κατά συνέπεια, πρόκειται για το ήμισυ των εργαστηρίων σκηνοθεσίας. Για τον ακριβή αριθμό των φοιτητών που θα μεταβούν στη Δράμα αναφέρθηκε στο Δημοτικό Συμβούλιο ότι αναμένουν γύρω στους 160. Πρόκειται για υπόθεση αφού είναι αδύνατον να γνώριζε κάποιος προκαταβολικά τον αριθμό – εναπόκειται στους φοιτητές να επιλέξουν τις συγκεκριμένες ενότητες στις δηλώσεις για το επόμενο εξάμηνο σπουδών ενώ συνολικά όλοι οι φοιτητές είναι περίπου 300.
Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης του Δ.Σ. Δράμας παρουσιάστηκε «απάντηση» εκ μέρους του ΕΑΠ, στην οποία αναφέρεται πως η μεταφορά έγινε για «τεχνικούς και λειτουργικούς λόγους» του Ιδρύματος. Ωστόσο, στην συνάντηση που είχε προηγηθεί μεταξύ φοιτητών και της Διοίκησης του ΠΠΣ ΣΚΙ, η αιτιολόγηση που δόθηκε αφορούσε κυρίως «ακαδημαϊκά κριτήρια».
Οι φοιτητές διαπιστώνουν πως: Το ΕΑΠ δεν έχει απαντήσει ακόμη επισήμως και γραπτώς στην επιστολή που κατατέθηκε με αριθμό πρωτοκόλλου. Οι διαφορετικές «αιτιολογήσεις» που δίνονται προς διαφορετικούς αποδέκτες (ακαδημαϊκοί λόγοι στους φοιτητές – τεχνικοί λόγοι στους δημοτικούς συμβούλους) θέτουν σοβαρό ζήτημα αξιοπιστίας και διαφάνειας. Αν και στη συνεδρίαση ειπώθηκε ότι η αλλαγή αφορά «μόνο το τρέχον εξάμηνο», ταυτόχρονα κανένα επίσημο έγγραφο ή θεσμική δέσμευση δεν διασφαλίζει ότι αυτό δεν θα επαναληφθεί.
Ο Σύλλογος υπενθυμίζει ότι Η σταθερή παρουσία των εργαστηρίων σκηνοθεσίας στη Δράμα αποτελούσε δέσμευση του ΠΠΣ ΣΚΙ από την ίδρυσή του και αναφερόταν επίσημα στον Οδηγό Σπουδών. Οποιαδήποτε αλλαγή θα πρέπει να εξασφαλίζει ισοβαρή γεωγραφική κατανομή, ισότιμη πρόσβαση και συνθήκες διαβούλευσης με τους φοιτητές.
Παρά τις σημαντικές προσδοκίες που είχαν δημιουργηθεί κατά την ίδρυση του ΠΠΣ ΣΚΙ, η σημερινή κατάσταση απέχει σημαντικά από τον αρχικό σχεδιασμό. Το 2018, το ΕΑΠ και οι εμπλεκόμενοι φορείς είχαν εξαγγείλει πως τα εργαστήρια θα φιλοξενούνται σε κατάλληλα διαμορφωμένο χώρο στην ιστορική Καπναποθήκη Πορτοκάλογλου της Δράμας, με στόχο να λειτουργήσει ως ψηφιακό κέντρο κινηματογράφου και έδρα του ΠΠΣ. Ωστόσο, ο συγκεκριμένος χώρος παραμένει μέχρι σήμερα αχρησιμοποίητος, υπό φθορά, χωρίς να έχει προχωρήσει η προβλεπόμενη αναπαλαίωση.
Στην πράξη, τα εργαστήρια του ΠΠΣ ΣΚΙ πραγματοποιούνται μέχρι σήμερα σε αίθουσες του Δημαρχείου ή του ΕΠΑΛ, γεγονός που συχνά προκαλεί απογοήτευση στους φοιτητές, οι οποίοι φτάνουν από κάθε γωνιά της χώρας για να συμμετάσχουν σε δια ζώσης εργαστήρια υπό μη εξειδικευμένες συνθήκες.
Το ζήτημα επιτείνεται και από τον ενοικιαζόμενο τεχνικό εξοπλισμό, ο οποίος -αν και χρηματοδοτείται από τον Δήμο- δεν ανταποκρίνεται πάντα στις προσδοκίες των φοιτητών. Ο βαθμός ευθύνης γι’ αυτό μπορεί να ανήκει κυρίως στο ΕΑΠ, εφόσον εκείνο ορίζει τεχνικές προδιαγραφές, ωστόσο το αποτέλεσμα παραμένει προβληματικό.
Επιπλέον, αν και γίνεται συχνά λόγος για τη σύνδεση του ΠΠΣ ΣΚΙ με το Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους, δεν υπάρχει έως σήμερα καμία θεσμική πρόβλεψη για συμμετοχή, πρόσβαση ή ενημέρωση όλων των φοιτητών κατά τη διάρκεια του Φεστιβάλ. Δεν παρέχονται pass ή άλλες διευκολύνσεις, ούτε πραγματοποιούνται οργανωμένες επισκέψεις ή διασύνδεση όλων των φοιτητών με τις δράσεις του, γεγονός που ενισχύει την αίσθηση ότι η «σύνδεση» είναι περισσότερο θεσμικά αναφερόμενη παρά ουσιαστική…”.